Máy bay bốn cánh quạt là một cỗ máy rung liên tục. Mọi hình ảnh chụp từ nó đều phải vượt qua vấn đề đó, và giá ổn định là giải pháp chính.
Nguồn rung và ảnh hưởng
Cánh quạt. Nguồn rung chính. Cánh không cân bằng hoặc bị mẻ gây rung mạnh.
Động cơ. Ổ trục mòn gây rung tần số cao.
Khung. Có tần số dao động riêng. Nếu trùng với tần số rung của cánh quạt thì cộng hưởng và biên độ rất lớn.
Gió. Gây rung không đều và chuyển động đột ngột.
Ảnh hưởng — nhoè. Camera dịch chuyển trong lúc màn trập mở.
Ảnh hưởng — hiệu ứng thạch. Với màn trập cuốn, rung làm ảnh biến dạng dạng sóng. Hiện tượng đặc trưng và rất khó sửa.
Ảnh hưởng — mất chi tiết. Ngay cả rung nhẹ cũng làm giảm độ nét đáng kể ở độ phóng lớn.
Ảnh hưởng tới khảo sát. Ảnh nhoè làm phần mềm không tìm được điểm chung, ghép kém hoặc không ghép được.
Giá ổn định hoạt động thế nào
Ba trục. Bù chuyển động xoay theo ba hướng. Giữ camera hướng ổn định dù máy bay nghiêng.
Cảm biến quán tính. Đo chuyển động của camera, động cơ trên giá bù lại.
Chỉ bù được xoay. Không bù được dịch chuyển tịnh tiến. Rung tịnh tiến vẫn ảnh hưởng.
Giảm rung cơ khí. Đệm cao su hoặc lò xo giữa giá và khung máy bay. Lọc rung tần số cao mà giá ổn định không xử lý được.
Đệm phải đúng độ cứng. Quá cứng thì không lọc được; quá mềm thì giá lắc lư. Nhà sản xuất chọn theo khối lượng camera.
Đổi camera thì phải đổi đệm. Khối lượng khác làm tần số cắt của hệ giảm rung thay đổi.
Băng thông giới hạn. Giá ổn định phản ứng nhanh nhưng không vô hạn. Rung tần số rất cao vượt khả năng bù.
Kiểm hoạt động. Cầm máy bay và xoay nhẹ, xem camera có giữ hướng không. Chuyển động phải mượt, không giật.
Cài đặt camera cho chất lượng tốt nhất
Tốc độ màn trập nhanh. Yếu tố quan trọng nhất chống nhoè. Càng nhanh càng tốt trong giới hạn ánh sáng cho phép.
Quy tắc thô. Tốc độ màn trập đủ để máy bay di chuyển dưới một điểm ảnh trong thời gian phơi sáng.
Đánh đổi với độ nhạy. Màn trập nhanh cần tăng độ nhạy cảm biến, mà độ nhạy cao thì nhiễu nhiều.
Ưu tiên tốc độ màn trập. Nhiễu có thể giảm khi xử lý; nhoè thì không sửa được.
Khẩu độ. Với ống kính có điều chỉnh, khẩu độ trung bình cho độ nét tốt nhất. Khẩu quá nhỏ gây nhiễu xạ làm giảm nét.
Lấy nét. Đặt cố định ở vô cực cho khảo sát. Tự động lấy nét có thể lấy nhầm và làm hỏng một số ảnh.
Định dạng ảnh. Ảnh thô cho chất lượng tốt nhất nhưng tệp lớn và xử lý chậm. Ảnh nén chất lượng cao thường đủ cho khảo sát.
Cân bằng trắng cố định. Tự động làm màu thay đổi giữa các ảnh và bản đồ ghép có mảng màu khác nhau.
Chẩn đoán vấn đề hình ảnh
Ảnh nhoè đều toàn khung. Chuyển động trong lúc phơi sáng. Tăng tốc màn trập hoặc giảm tốc độ bay.
Nhoè theo một hướng. Chuyển động theo hướng đó. Thường là hướng bay.
Ảnh biến dạng dạng sóng. Hiệu ứng của màn trập cuốn cộng rung. Cần giảm rung hoặc đổi camera có màn trập cơ.
Nhoè ở rìa mà giữa nét. Vấn đề ống kính, không phải rung.
Một số ảnh nét một số không. Tự động lấy nét hoặc rung không đều.
Ảnh nét nhưng thiếu chi tiết. Có thể do nén quá mạnh hoặc do độ phân giải không đủ cho độ cao bay.
Cách kiểm. Bay treo và chụp, so với ảnh chụp khi đang bay. Khác biệt cho biết vấn đề do chuyển động hay do thiết bị.
Kiểm cân bằng cánh quạt. Cánh mẻ hoặc dính bùn gây rung mạnh. Đây là nguyên nhân đơn giản và phổ biến.
Bảo trì giá ổn định
Bộ phận mỏng manh nhất trên máy bay. Va chạm nhẹ cũng có thể làm lệch hoặc hỏng.
Khoá vận chuyển. Luôn lắp khi cất vào hộp. Giá không khoá bị lắc trong lúc di chuyển và hỏng động cơ.
Kiểm đệm giảm rung. Cao su lão hoá theo thời gian, cứng lại và mất tác dụng. Thay theo lịch.
Kiểm độ tự do. Xoay từng trục bằng tay khi tắt nguồn. Phải mượt, không kẹt, không có độ rơ.
Lau ống kính. Đúng cách với khăn chuyên dụng.
Hiệu chuẩn. Sau va chạm hoặc khi camera không giữ ngang. Quy trình có trong phần mềm.
Bụi và ẩm. Vào trong cơ cấu gây kẹt. Cẩn thận khi bay ở nơi nhiều bụi và vệ sinh sau.
Không cầm vào giá khi nhấc máy bay. Sai lầm rất phổ biến và làm hỏng cơ cấu.
Câu hỏi thường gặp
Giá ổn định bù được loại chuyển động nào?
Chỉ chuyển động xoay theo ba trục. Rung tịnh tiến vẫn ảnh hưởng và phải xử lý bằng đệm giảm rung cơ khí.
Nên ưu tiên tốc độ màn trập hay độ nhiễu?
Tốc độ màn trập. Nhiễu có thể giảm phần nào khi xử lý, còn ảnh đã nhoè thì không sửa được.
Ảnh biến dạng dạng sóng là dấu hiệu gì?
Hiệu ứng của màn trập cuốn kết hợp với rung. Cần giảm rung hoặc chuyển sang camera có màn trập cơ, đặc biệt với công việc khảo sát.
Sai lầm phổ biến làm hỏng giá ổn định?
Cầm vào giá khi nhấc máy bay, và không lắp khoá vận chuyển khi cất vào hộp khiến giá bị lắc và hỏng động cơ trong lúc di chuyển.
Đọc thêm trong UAV nông nghiệp và Tìm kiếm cứu nạn.