Thời tiết quyết định bay được hay không, và quyết định chất lượng dữ liệu nếu bay được. Đọc dự báo đúng cách tiết kiệm nhiều chuyến đi vô ích.
Gió — yếu tố quan trọng nhất
Tốc độ gió. So với giới hạn của máy bay. Nhớ rằng gió trên cao mạnh hơn dưới đất.
Gió giật. Nguy hiểm hơn gió đều cùng tốc độ. Dự báo thường cho cả hai con số.
Hướng gió. Ảnh hưởng tới thiết kế đường bay và tới tính pin.
Biến thiên trong ngày. Ở Việt Nam, sáng sớm thường lặng gió nhất. Gió tăng dần tới chiều.
Gió biển và gió đất. Vùng ven biển có chu kỳ đổi hướng gió theo ngày.
Gió địa hình. Thung lũng, khe núi, sườn dốc tạo ra gió cục bộ mà dự báo vùng không cho biết.
Quan sát tại chỗ. Cây, cờ, khói, mặt nước. Cho biết gió thật ở đó lúc đó.
Đo trước khi bay. Máy đo gió cầm tay rẻ và đáng có. Và nếu được thì cho máy bay lên treo ở độ cao làm việc rồi xem cảnh báo và mức tiêu thụ.
Mưa và độ ẩm
Phần lớn UAV không chống nước. Bay trong mưa làm hỏng thiết bị điện tử và động cơ.
Mưa nhỏ cũng đủ hỏng. Đừng cố bay khi bắt đầu lất phất.
Ở Việt Nam mưa đến nhanh. Trời quang có thể mưa sau hai mươi phút trong mùa mưa. Theo dõi mây và sẵn sàng hạ cánh.
Mưa dông. Kèm gió giật rất mạnh và sét. Tuyệt đối không bay khi có dấu hiệu dông.
Sương mù. Làm mất tầm nhìn và làm ảnh mờ. Phổ biến sáng sớm ở vùng núi và vùng ven sông.
Độ ẩm cao. Hơi nước ngưng trên ống kính khi máy bay từ nơi nóng lên cao lạnh. Ảnh mờ mà không hiểu vì sao.
Sau mưa. Đất ướt, lá ướt phản chiếu, và có thể có sương bốc lên. Chờ một lúc cho khô.
Bảo vệ thiết bị. Túi chống nước, mái che tại điểm cất hạ cánh. Mưa bất chợt khi đang bay là tình huống phải chuẩn bị.
Mây và ánh sáng
Mây ảnh hưởng tới chất lượng ảnh nhiều hơn tới khả năng bay.
Mây mỏng đều. Điều kiện tốt nhất cho khảo sát. Ánh sáng khuếch tán, không bóng đổ mạnh.
Trời quang. Ánh sáng mạnh nhưng bóng đổ rõ. Tốt cho ảnh đẹp, khó hơn cho khảo sát.
Mây rải rác. Điều kiện xấu nhất. Ánh sáng thay đổi giữa các ảnh, bản đồ ghép có mảng sáng tối.
Mây thấp. Có thể chạm vào độ cao bay ở vùng núi. Bay vào mây là mất tầm nhìn và làm ướt thiết bị.
Góc mặt trời. Cao thì bóng ngắn, tốt cho khảo sát. Thấp thì bóng dài, tốt cho làm nổi địa hình nhưng che chi tiết.
Loá. Mặt trời trong khung hình hoặc phản chiếu trên mặt nước. Thiết kế hướng bay tránh.
Thời điểm tối ưu cho khảo sát. Giữa buổi sáng tới đầu giờ chiều, trời có mây mỏng đều.
Đặc thù khí hậu Việt Nam
Hai mùa rõ rệt. Mùa khô cho điều kiện bay ổn định hơn nhiều. Lập kế hoạch dự án lớn vào mùa khô nếu có lựa chọn.
Mùa mưa. Mưa thường vào buổi chiều ở nhiều vùng. Bay buổi sáng.
Bão. Theo dõi dự báo bão trong mùa. Ảnh hưởng nhiều ngày trước và sau.
Nhiệt độ cao. Ảnh hưởng tới pin và tới thiết bị điện tử. Che nắng cho thiết bị chờ.
Độ ẩm cao quanh năm. Ngưng tụ là vấn đề thường trực. Bảo quản thiết bị nơi khô.
Miền Bắc mùa đông. Sương mù và mưa phùn kéo dài. Nhiều ngày không bay được.
Vùng núi. Thời tiết thay đổi nhanh và khác biệt lớn giữa các thung lũng gần nhau.
Vùng ven biển. Gió mạnh hơn và có hơi muối gây ăn mòn thiết bị.
Dùng dự báo hiệu quả
Dự báo theo giờ. Cần cho lập kế hoạch trong ngày. Dự báo theo ngày quá thô.
Nhiều nguồn. So sánh vài nguồn. Chúng thường khác nhau và sự khác biệt cho biết mức độ không chắc chắn.
Dự báo gió trên cao. Một số nguồn cho gió ở nhiều độ cao. Hữu ích hơn nhiều so với gió mặt đất.
Ảnh mây vệ tinh và radar mưa. Cho tình hình thực tế đang diễn ra, chính xác hơn dự báo cho vài giờ tới.
Độ tin cậy giảm theo thời gian. Dự báo cho ngày mai khá tốt; cho tuần sau chỉ là xu hướng.
Kiểm lại trước khi đi. Dự báo thay đổi. Kiểm buổi sáng ngày bay.
Có phương án B. Ngày dự phòng trong kế hoạch dự án. Đặc biệt quan trọng trong mùa mưa.
Ghi lại điều kiện thật. So với dự báo. Sau một thời gian biết được nguồn nào đáng tin cho khu vực của mình.
Câu hỏi thường gặp
Thời điểm nào trong ngày thường lặng gió nhất?
Sáng sớm. Ở Việt Nam gió thường tăng dần tới chiều, nên bay khảo sát buổi sáng cho điều kiện ổn định hơn.
Điều kiện mây nào xấu nhất cho khảo sát?
Mây rải rác. Ánh sáng thay đổi giữa các ảnh làm bản đồ ghép có mảng sáng tối không đều. Mây mỏng đều mới là điều kiện tốt nhất.
Vì sao ảnh mờ dù trời quang?
Hơi nước ngưng trên ống kính khi máy bay từ nơi nóng ẩm bay lên cao lạnh hơn. Vấn đề thường trực trong khí hậu độ ẩm cao.
Nguồn thông tin nào chính xác hơn dự báo cho vài giờ tới?
Ảnh mây vệ tinh và radar mưa, vì chúng cho tình hình thực tế đang diễn ra thay vì mô hình dự đoán.
Đọc thêm trong Xử lý dữ liệu bay và Cảm biến & tải trọng.
